Dołącz do czytelników
Brak wyników

Przegląd prawny

17 grudnia 2021

NR 2 (Listopad 2021)

ZAIKS i kwestie prawne w kontekście eventów – za co powinniśmy zapłacić?

0 28

Niektóre eventy wiążą się z koniecznością odtwarzania muzyki. Czasami jest to muzyka „na żywo”, jednak zdecydowanie częściej jest odtwarzana „mechanicznie”, tzn. z nośników trwałych, poprzez transfer internetowy itp. Za takie odtwarzanie należy odprowadzić opłatę – tantiemy do właściwej organizacji, np. ZAiKS-u, o ile odtwarzanie wiąże się z korzyściami majątkowymi dla przedsiębiorcy. Często nie zwracamy uwagi na odtwarzanie muzyki w tle, jednak towarzyszy nam ona prawie na każdym kroku. W przypadku eventu uczestnik nie ponosi żadnej odpowiedzialności z tytułu słuchania muzyki, jednak organizator jest zobligowany do ponoszenia opłat. Należy jednak mieć na uwadze, że opłaty – tantiemy, płatne stowarzyszeniom, są bardzo różne. Potrafią wahać się od kilkudziesięciu złotych, np. w przypadku plenerowego pikniku na kilkadziesiąt osób, do kwot wielocyfrowych, ograniczonych tylko pojemnością sal bankietowych, koncertowych czy stadionów.

Jakkolwiek niezgłoszenie wydarzenia, np. wspomnianego pikniku, nie będzie się wiązało z dużą grzywną czy opłatą, o tyle niezgłoszenie koncertu – nawet zespołu, który wykonuje własne utwory – wiązać się może już ze znacznymi, odczuwalnymi konsekwencjami, w tym naruszeniem wizerunku.

Na czym polega rola ZAIKS-u?

ZAiKS to stowarzyszenie istniejące od 1918 r., powołane przez twórców, mające na celu ochronę ich praw. Próba rozliczenia się przez organizatora wydarzenia ze wszystkimi twórcami, których utwory były wykorzystane w trakcie eventu, byłaby znacznie utrudniona, o ile w ogóle możliwa, dlatego należy uiścić określoną kwotę (tantiemy) Stowarzyszeniu, które to następnie rozliczy się z twórcami. ZAiKS jest jedynym stowarzyszeniem w Polsce, które ma prawo pobierać tantiemy za publiczne wykorzystywanie utworów. ZAiKS jest również członkiem CISAC (Międzynarodowa Konfederacja Stowarzyszeń Autorów i Kompozytorów), zrzeszającego 233 stowarzyszenia autorskie ze 122 krajów. CISAC założony został w 1926 r. m.in. przez ZAiKS, a jego celem była wspólna i jednorodna ochrona praw i interesów autorów na całym świecie.

Odtwarzanie a wykonywanie

Należy odróżnić „odtwarzanie” utworów od ich „wykonywania”. Wykonywanie to w szczególności działania aktorów, recytatorów, dyrygentów, instrumentalistów, wokalistów, tancerzy i mimów oraz innych osób w sposób twórczy przyczyniających się do powstania wykonania – art. 85 ust. 2, ustawy prawa autorskie i prawa pokrewne. Z kolei odtwarzanie to udostępnienie utworu przy pomocy nośników dźwięku lub dźwięku i obrazu, np. muzyka odtwarzana z płyt CD, plików MP3, poprzez internet, nie tylko w zakresie samego audio, ale również wideoklipów.
W tym miejscu jako ciekawostkę można wskazać ust. 2 art. 24 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. 1994 nr 24, poz. 83 z późn. zm.): „Posiadacze urządzeń służących do odbioru programu radiowego lub telewizyjnego mogą za ich pomocą odbierać nadawane...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Sześć numerów czasopisma w wersji papierowej,
  • prenumeratę w wersji elektronicznej,
  • pełne archiwum czasopisma online,
  • 4 dostępy do szkoleń / webinariów organizowanych przez redakcję...
  • ... i wiele więcej!
Sprawdź szczegóły

Przypisy